Tuổi Trẻ và Nhà báo và Công luận – Trao đổi với phóng viên báo chí xung quanh vụ việc gia đình bệnh nhân phải trả hơn 9 triệu đồng cho chuyến xe cấp cứu 16km tại Thanh Hóa, Thạc sĩ, Luật sư Nguyễn Văn Duy – Giám đốc Công ty Luật TNHH Hoàng Duy và Cộng sự (Luật Hoàng Duy) đã có những phân tích pháp lý chuyên sâu. Dưới góc độ pháp luật hiện hành, Luật sư chỉ rõ trách nhiệm của cơ sở khám chữa bệnh trong việc bảo đảm an ninh nội bộ, quản lý chuyên môn cũng như các hệ lụy pháp lý phát sinh nếu xảy ra thiệt hại cho người bệnh.
Thực trạng từ vụ việc chuyến xe 16km thu hơn 9 triệu đồng
Vụ việc gia đình người bệnh tại Thanh Hóa phải chi trả hơn 9 triệu đồng cho quãng đường vận chuyển chỉ 16km từ Bệnh viện Đa khoa tỉnh Thanh Hóa về nhà, trong đó có cả việc “thổi giá” ống thuốc từ 4.000 đồng lên 600.000 đồng, đang thu hút sự quan tâm đặc biệt từ dư luận.
Theo báo cáo chính thức từ Sở Y tế tỉnh Thanh Hóa, hồ sơ thể hiện phía gia đình tự liên hệ phương tiện vận chuyển bên ngoài. Kết quả kiểm tra xác định phương tiện, người vận chuyển và người chăm sóc bệnh nhân trên xe đều không thuộc biên chế hay quản lý của Bệnh viện Đa khoa tỉnh Thanh Hóa.
Liên quan đến hành vi trục lợi, thông tin ban đầu từ cơ quan công an cho thấy có ba đối tượng (Lâm, Khánh, Hải Anh) đã bàn bạc, thống nhất cách thu và phân chia số tiền bất chính thu từ gia đình bệnh nhân. Hiện Công an tỉnh Thanh Hóa đang tiếp tục điều tra, củng cố hồ sơ để xử lý nghiêm minh theo quy định pháp luật. Phía Sở Y tế cũng đang phối hợp xác minh điều kiện hoạt động của đơn vị vận chuyển này.
Tuy nhiên, vụ việc đặt ra dư luận một câu hỏi lớn: Khi xe cấp cứu tư nhân và người bên ngoài có thể tự do vào tận khu vực điều trị chuyên sâu để tư vấn, đón bệnh nhân, bệnh viện có hoàn toàn vô can?
Phân tích pháp lý từ Thạc sĩ, Luật sư Nguyễn Văn Duy
Nhấn mạnh trước báo chí, Thạc sĩ, Luật sư Nguyễn Văn Duy lưu ý vụ việc đang trong quá trình được các cơ quan chức năng xác minh, các phân tích pháp lý nhằm làm rõ quy định hiện hành chứ không khẳng định có sai phạm cụ thể của bệnh viện hay cá nhân nào.
Từ cơ sở pháp lý hiện hành, Thạc sĩ, Luật sư Nguyễn Văn Duy phân tích cụ thể các khía cạnh trách nhiệm liên quan:
1. Trách nhiệm bảo đảm an ninh, trật tự nội bộ
Theo Điều 114 Luật Khám bệnh, chữa bệnh năm 2023 (có hiệu lực từ ngày 01/01/2024), người đứng đầu cơ sở khám bệnh, chữa bệnh có trách nhiệm tổ chức các biện pháp bảo đảm an ninh, trật tự và an toàn cho người bệnh, người hành nghề cũng như người ra vào cơ sở.
Giám đốc Luật Hoàng Duy chỉ rõ: Nếu thực tế xác định một người không thuộc biên chế, không có nhiệm vụ chuyên môn tại Khoa Hồi sức tích cực – Chống độc lại thường xuyên ra vào và có khả năng tiếp cận, mở cửa khu vực điều trị bệnh nhân nặng, thì đây là dấu hiệu cho thấy quy trình kiểm soát an ninh nội bộ của khoa/bệnh viện chưa được thực hiện đầy đủ theo quy định.
2. Trách nhiệm về chuyên môn y tế
Theo Điều 60 Luật Khám bệnh, chữa bệnh năm 2023, cơ sở khám chữa bệnh phải tổ chức việc chăm sóc, điều trị kịp thời, đúng chuyên môn kỹ thuật và chịu trách nhiệm về kết quả khám, chữa bệnh của người hành nghề thuộc thẩm quyền quản lý.
Việc để người không có chuyên môn, không thuộc nhân sự bệnh viện tham gia vào các thao tác liên quan đến việc đưa/đón bệnh nhân tại khu vực hồi sức (nếu có) tiềm ẩn rủi ro nghiêm trọng về an toàn người bệnh và vượt ra ngoài phạm vi kiểm soát chuyên môn mà bệnh viện có nghĩa vụ phải bảo đảm.
3. Trách nhiệm bồi thường dân sự khi phát sinh thiệt hại
Về trách nhiệm dân sự nếu phát sinh thiệt hại đối với bệnh nhân, Luật sư Nguyễn Văn Duy cho biết cần phân biệt hai trường hợp:
Trường hợp 1 (Bệnh viện có lỗi quản lý): Nếu thiệt hại phát sinh từ chính việc bệnh viện buông lỏng quản lý, không kiểm soát an ninh khu điều trị khiến người ngoài tiếp cận và can thiệp vào quá trình chăm sóc bệnh nhân, đây là lỗi trực tiếp của bệnh viện trong việc thực hiện nghĩa vụ quản lý theo Điều 584 Bộ luật Dân sự 2015. Bệnh viện phải chịu trách nhiệm bồi thường với tư cách là bên có hành vi vi phạm nghĩa vụ, chứ không phải trách nhiệm thay thế cho hành vi của người ngoài.
Trường hợp 2 (Lỗi của nhân sự thuộc bệnh viện): Trường hợp cơ quan chức năng xác định “người mặc áo blouse” có mặt hỗ trợ là viên chức/nhân viên của bệnh viện và người này có lỗi khi thực hiện nhiệm vụ được giao dẫn đến thiệt hại, khi đó sẽ áp dụng Điều 597 Bộ luật Dân sự 2015 về trách nhiệm bồi thường thiệt hại do người của pháp nhân gây ra. Bệnh viện sẽ đứng ra bồi thường trước, sau đó có quyền yêu cầu cá nhân có lỗi hoàn trả theo quy định.
4. Trách nhiệm hành chính và kỷ luật nội bộ
Nếu qua quá trình rà soát xác định có cá nhân (viên chức y tế, bảo vệ, nhân viên trực khoa) đã không thực hiện đúng quy chế quản lý ra vào khoa, thiếu trách nhiệm trong việc kiểm soát người lạ tiếp cận khu điều trị, tùy theo mức độ vi phạm có thể bị xử lý kỷ luật theo quy chế nội bộ bệnh viện hoặc xử lý vi phạm hành chính theo quy định pháp luật về y tế.
Khuyến nghị từ chuyên gia pháp lý
Từ vụ việc trên, Thạc sĩ, Luật sư Nguyễn Văn Duy đề xuất các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh cần khẩn trương rà soát lại toàn bộ quy trình kiểm soát ra vào các khoa điều trị bệnh nhân nặng, đặc biệt là Khoa Hồi sức tích cực – Chống độc.
Các bệnh viện cần kiểm tra chặt chẽ cơ chế phân quyền ra vào, quản lý chìa khóa, hệ thống camera giám sát tại các khu vực điều trị đặc biệt. Đây là giải pháp cần thiết nhằm siết chặt kỷ cương quản lý, ngăn chặn tình trạng “cò” xe cấp cứu hoành hành và tránh gây hoang mang, thiệt hại cho người nhà bệnh nhân.
