Công an tỉnh Thanh Hóa vừa triệu tập 30 đối tượng tại Thanh Hóa và Hà Nội để điều tra hành vi trốn thuế máy POS, thông qua dịch vụ rút tiền và đáo hạn thẻ tín dụng được che đậy dưới danh nghĩa hộ kinh doanh. Tổng giá trị giao dịch liên quan, theo lời khai ban đầu của các đối tượng, khoảng 15.000 tỷ đồng.
Theo thông tin do Công an tỉnh Thanh Hóa cung cấp tối 15/10 và được báo dân trí đăng tải, lực lượng chức năng đã thu giữ gần 400 máy POS, khoảng 10.000 thẻ tín dụng cùng nhiều đồ dùng, tài liệu liên quan.
Phát hiện dịch vụ rút tiền, đáo hạn thẻ hoạt động quy mô lớn nhưng không đăng ký kinh doanh
Vụ việc bắt nguồn từ công tác nắm tình hình của Phòng An ninh kinh tế, Công an tỉnh Thanh Hóa. Lực lượng này phát hiện nhiều đối tượng trên địa bàn sử dụng máy POS (thiết bị điện tử dùng để thực hiện giao dịch thanh toán trực tiếp) để cung cấp dịch vụ đáo hạn, rút tiền từ thẻ tín dụng với số lượng giao dịch lớn. Tuy nhiên, các đối tượng này không đăng ký kinh doanh và không thực hiện nghĩa vụ thuế.
Trên cơ sở đó, cơ quan công an triệu tập 30 người ở Thanh Hóa và Hà Nội để làm rõ hành vi trốn thuế thông qua hoạt động kinh doanh máy POS dưới vỏ bọc các hộ kinh doanh trá hình.
Mượn danh hộ kinh doanh, quẹt thẻ “mua hàng” nhưng không có hàng
Kết quả điều tra ban đầu cho thấy các đối tượng lợi dụng nhu cầu rút tiền mặt và đáo hạn thẻ tín dụng của khách hàng. Phương thức hoạt động được công an mô tả như sau:
- Tạo vỏ bọc hợp pháp: các đối tượng dùng thông tin hộ kinh doanh để đăng ký tài khoản ngân hàng, đồng thời thuê, mượn hoặc liên kết với các đơn vị trung gian thanh toán để được cấp máy POS.
- Quảng cáo trên mạng xã hội: dịch vụ được rao công khai, thu phí từ 1,5% đến 2% giá trị mỗi giao dịch.
- Quẹt thẻ không có mua bán: khi khách có nhu cầu, đối tượng quẹt thẻ tín dụng qua máy POS dưới hình thức thanh toán hàng hóa, song thực tế không phát sinh hoạt động mua bán hàng hóa, dịch vụ nào.
- Chuyển tiền sau khi trừ phí: tiền được chuyển vào tài khoản do nhóm này quản lý, sau đó trả lại khách hàng sau khi khấu trừ phí. Với dịch vụ đáo hạn, nhóm chuyển tiền thanh toán dư nợ vào thẻ của khách, rồi tiếp tục quẹt thẻ qua POS để thu hồi tiền.
- Mở rộng quy mô: các đối tượng thuê thêm máy POS, tuyển nhân viên thực hiện giao dịch và tìm khách qua mạng xã hội, các mối quan hệ quen biết.
Mức phí 1,5% đến 2% là yếu tố khiến dịch vụ này hấp dẫn. Theo VnBusiness, rút tiền mặt trực tiếp từ thẻ tín dụng tại ATM thường mất phí khoảng 4% đến 4,5% trên số tiền rút, trong khi rút qua POS không bị ngân hàng tính lãi vay, lãi phạt và hạn mức rút cao hơn.
Thu giữ gần 400 máy POS, 10.000 thẻ tín dụng
Trong quá trình điều tra, lực lượng công an đã thu giữ:
- Gần 400 máy POS
- 10.000 thẻ tín dụng
- 95 điện thoại di động
- 20 máy vi tính
- Nhiều tài liệu liên quan
Qua đấu tranh ban đầu, các đối tượng khai nhận tổng giá trị giao dịch liên quan khoảng 15.000 tỷ đồng, doanh thu gần 100 tỷ đồng. Từ hoạt động này, nhóm đã trốn thuế hàng chục tỷ đồng.
Công an làm việc với các đối tượng trong vụ án (Ảnh: Công an Thanh Hóa).
Vì sao dùng POS để rút tiền, đáo hạn thẻ bị coi là giao dịch khống?
Theo Vietnamfinance, máy POS đặt tại các đơn vị chấp nhận thẻ như cửa hàng, công ty hay tiệm vàng chỉ được dùng để thanh toán tiền hàng hóa, dịch vụ, không được rút tiền mặt. Chỉ máy POS ở ngân hàng hoặc đơn vị được cấp phép mới có thể cung ứng tiền mặt cho chủ thẻ tại quầy. Cách làm này cũng được nhìn nhận như một dạng vay nóng được “lách” qua thẻ tín dụng.
Văn bản số 6410/NHNN-TT ngày 16/8/2019 của Ngân hàng Nhà nước yêu cầu các tổ chức phát hành, thanh toán thẻ kiểm soát và ngăn chặn việc lợi dụng thẻ tín dụng để rút tiền mặt tại POS của đơn vị chấp nhận thẻ hoặc thanh toán hàng hóa, dịch vụ không đúng quy định, theo Thị trường Tài chính Tiền tệ. Các biện pháp gồm từ chối giao dịch, từ chối thanh toán và chấm dứt hợp đồng thanh toán.
Ở cấp địa phương, báo Hà Tĩnh dẫn thông tin từ Chi nhánh Ngân hàng Nhà nước Hà Tĩnh cho biết việc rút tiền từ thẻ tín dụng qua máy POS là giao dịch khống và tiềm ẩn rủi ro cao; khi phát hiện, ngân hàng có thể chấm dứt hợp đồng tín dụng hoặc khóa thẻ của khách hàng.
Trước đó, hồi tháng 6, một hộ kinh doanh biến tướng dùng máy POS để hỗ trợ rút tiền khống tại Đà Nẵng bị phạt 137,5 triệu đồng và bị buộc nộp lại toàn bộ số tiền thu lợi bất hợp pháp.
Trốn thuế có thể bị xử lý hành chính hoặc hình sự
Pháp luật phân chia chế tài theo mức độ vi phạm. theo thư viện Pháp luật, trường hợp chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự bị xử phạt hành chính theo Điều 17 Nghị định 125/2020/NĐ-CP, còn hành vi đủ yếu tố cấu thành có thể bị xử lý theo Điều 200 Bộ luật Hình sự. Mức phạt hành chính đối với trốn thuế là từ 1 đến 3 lần số thuế trốn, theo Luật Quản lý thuế, và người vi phạm còn phải nộp đủ số thuế trốn cùng tiền chậm nộp.
Đối với cá nhân, khung hình phạt đầu tiên là phạt tiền từ 300 triệu đến 1 tỷ đồng đối với số thuế trốn từ 200 triệu đến dưới 300 triệu đồng, hoặc mức thấp hơn nhưng đã bị xử phạt hành chính về hành vi này, theo MISA AMIS. Các khung nặng hơn tăng theo số tiền thuế trốn. Pháp nhân thương mại cũng có thể là chủ thể của tội danh này.
Người dùng thẻ có thể đối mặt rủi ro gì?
Không chỉ người cung cấp dịch vụ, chủ thẻ tín dụng cũng có thể gặp rắc rối. Theo Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam, khi nghi ngờ giao dịch không phù hợp, ngân hàng có thể yêu cầu chủ thẻ cung cấp chứng từ, hóa đơn chứng minh tính xác thực của giao dịch. Các rủi ro khác gồm bị khóa thẻ, chấm dứt hợp đồng tín dụng, lộ thông tin thẻ khi giao thẻ cho bên thứ ba, và có thể bị mời làm việc nếu giao dịch nằm trong dữ liệu của một vụ án.
Khuyến cáo
- Chủ thẻ tín dụng: chỉ dùng thẻ để thanh toán hàng hóa, dịch vụ thực tế; không giao thẻ, mã OTP cho người lạ; nếu gặp khó khăn dòng tiền, liên hệ ngân hàng để được tư vấn phương án cơ cấu nợ.
- Hộ kinh doanh, cửa hàng có máy POS: chỉ quẹt thẻ cho giao dịch mua bán thật; không cho thuê, cho mượn tên hộ kinh doanh hoặc máy POS; kê khai doanh thu và nộp thuế đầy đủ.
- Người làm truyền thông, quảng cáo: thận trọng với nội dung quảng bá dịch vụ rút tiền, đáo hạn thẻ tín dụng qua POS.
Vụ việc hiện đang được Công an tỉnh Thanh Hóa tiếp tục điều tra, mở rộng, bài viết chỉ mang tính chất tham khảo không thay thế được các kết luận điều tra.
